Μητροπολίτου Αττικής και Μεγαρίδος Νικοδήμου, «Κύριε Ἰησοῦ Χριστέ...», ε΄ έκδ. (Αθήνα: Εκδόσεις «ΣΠΟΡΑ»), σελ. 3-8

Κύριε Ἰησοῦ Χριστέ... 

1. Νέκταρ και μέλι

Μιλάτε στον Ιησού; Κυκλοφορείτε στα χείλη σας το λατρευτό όνομά του;

«Ἰησοῦς» είναι το όνομα «τό ὑπέρ πᾶν ὄνομα» (Φιλιπ. β΄ 9), που γεμίζει με συγκίνησι την ψυχή. Είναι το νέκταρ, που ευφραίνει τις πνευματικές αισθήσεις. Ο ήλιος, που απαλύνει την καταχνιά της βαρυθυμίας.

Ο Υιός του Θεού μίκρυνε τη δόξα του.

* * *

«Ἐκένωσεν ἑαυτόν» (Φιλιπ. β΄ 7). Πήρε την ανθρώπινη φύσι. Την υλική και περιωρισμένη. Έγινε ίδιος με μας. Ο συνοδοιπόρος μας στη γη, ο οδηγός στην αναζήτησι, ο αδελφός στην αγωνία.

Μια όψι της ταπεινώσεώς του είναι και το όνομα που πήρε. Ήταν κι’ είναι «πάντων ἐπέκεινα» (Γρηγόριος Ναζιανζηνός). Πάνω απ’ όλα τα δημιουργήματα και πέρα απ’ όλη την κτίσι. Ήταν κι’ είναι «οὐδενί λόγῳ ληπτός» (ακατάληπτος κι’ απερίγραπτος με τον οποιοδήποτε λόγο).  Κι’ όμως δέχτηκε να ονομαστεί με λέξεις δανεισμένες απ’ τα ανθρώπινα λεξιλόγια.

Ο αρχάγγελος Γαβριήλ φέροντας το μήνυμα του Ευαγγελισμού στην Παρθένο Μαρία τής είπε: «Καί καλέσεις τό ὄνομα αὐτοῦ Ἰησοῦν» (Λουκ. α΄ 31).

Έδωσε ένα όνομα, με το οποίο θα μπορούσε να τον προσφωνεί η παναγία Μητέρα, ο Ιωσήφ, οι γύρω άνθρωποι, οι μαθηταί, οι οπαδοί όλων των αιώνων.

Μητροπολίτου Αττικής και Μεγαρίδος Νικοδήμου, «Ὁ Ἅγιος Σεραφείμ τοῦ Σάρωφ», ε΄ έκδ. 2011 (Αθήνα: Εκδόσεις «ΣΠΟΡΑ»), σελ. 9-10, 104-108

Ο Άγιος Σεραφείμ του Σάρωφ

... Σε μας τους Ορθόδοξους Έλληνες, η γνωριμία με τον Άγιο Σεραφείμ προσφέρει δυο μεγάλες ευλογίες. Πρώτα–πρώτα τοποθετεί μπροστά μας έναν άγιο διδάσκαλο, που με τη ζωή του και τις διδαχές του μάς μεταδίδει ανεκτίμητες εσωτερικές πνευματικές εμπειρίες. Και, δεύτερον, μας μεταφέρει τον παλμό και την πνευματική δημιουργία και την αγιότητα των Ορθοδόξων Ρώσων αδελφών μας και μας βοηθάει να ζήσουμε την οικουμενικότητα του Ευαγγελίου και την καθολικότητα της ιεράς κοινωνίας των αγίων.

Ακριβώς, για να φέρουμε κοντά στην κάθε ψυχή τις δυο ανεκτίμητες αυτές ευκαιρίες, προχωρούμε στην έκδοση του μικρού τούτου τεύχους. Περιέχει, στο πρώτο μέρος, μια σύντομη σκιαγραφία της ζωής του Αγίου Σεραφείμ και στο δεύτερο μετάφραση μιας υπέροχης συνομιλίας του με κάποιο μαθητή του, τον Μοτοβίλωφ.

Αν κανείς, διαβάζοντας τη συζήτηση του αγίου Σεραφείμ, βάλει τον εαυτό του στη θέση του Μοτοβίλωφ, θα αισθανθή πάρα πολύ ζωντανή την παρουσία του αγίου μπροστά του και οι συμβουλές του θα τον βοηθήσουν στο να αναθεωρήση ουσιαστικά τις αντιλήψεις του για τη ζωή και να χαράξη κατεύθυνση περισσότερο θεοκεντρική και πνευματική. Θα ανακαλύψη όχι ένα καινούργιο, αλλά ένα λησμονημένο τρόπο ζωής· Την ζωήν «εν Αγίω Πνεύματι», που είναι η μόνη γνήσια ζωή.

Κάνοντας αυτή την ανακάλυψη θα νοιώση την ανάγκη να πει ένα θερμό «ευχαριστώ» στον ταπεινό, αλλά μεγάλο καθοδηγητή και άγιο.

Β΄ ΤΟ ΦΩΣ ΤΟΥ ΑΓΙΟΥ ΠΝΕΥΜΑΤΟΣ

...

-Τι αισθάνεσαι τώρα, με ρώτησε ο π. Σεραφείμ.

-(Μοτοβίλωφ) Αισθάνομαι εξαιρετικά καλά, είπα.

-Δηλαδή, πώς καλά; Τι ακριβώς;

Εγώ απάντησα:

-Αισθάνομαι στην ψυχή μου μια ηρεμία, μια γαλήνη, που δεν μπορώ να την εκφράσω με κανένα λόγο.

-Αυτή είναι, φιλόθεε, είπε ο πατήρ Σεραφείμ, η ειρήνη, για την οποία μίλησε ο Κύριος στους μαθητάς του: «Εἰρήνην τήν ἐμήν δίδωμι ὑμῖν· οὐ καθώς ὁ κόσμος δίδωσιν, ἐγώ δίδωμι ὑμῖν»

Μητροπολίτου Αττικής και Μεγαρίδος Νικοδήμου, «Ἡ ἀκοίμητη φλόγα», α΄ έκδ. 1993 (Αθήνα: Εκδόσεις «ΣΠΟΡΑ»), σελ. 6, 12-15

Ἡ ἀκοίμητη φλόγα 

...Μποροῦμε νά μιλᾶμε γιά τήν ἱερωσύνη μας χωρίς δέος; Καί μποροῦμε ν’ ἀναλογιζόμαστε τό «χτές» καί τό «προχτές» τῆς ἱερατικῆς μας διακονίας δίχως οἱ σταγόνες τῶν δακρύων τῆς μετάνοιας νά λαμπυρίζουν στίς κόγχες τῶν ματιῶν μας;
Τέτοιο κλίμα καί τέτοια προοπτική ἐπιζητοῦν οἱ στοχασμοί, πού θά ἀκολουθήσουν.
Ὁ ὁμιλητής δέν ἔχει τήν πρόθεση νά κάνει μιά θεολογική διάλεξη. Οὔτε ἀποτολμάει νά ἀσκήσει ἔλεγχο στούς συλλειτουργούς του.

Βαθύτερη λαχτάρα του εἶναι νά δώσει τό παράγγελμα τοῦ γονατίσματος. «Ἔτι καί ἔτι κλίναντες τά γόνατα...».

Καί σ’ αὐτή τή στάση νά θαρρέψουμε ὅλοι μας νά ξεδιπλώσουμε τόν σύγχρονο ἱερατικό προβληματισμό μας. 

1. Μετατόπιση ἀπ’ τήν Ἁγιοπνευματική ἀτμόσφαιρα τῆς Πεντηκοστῆς στή χαλαρότητα ἤ καί στήν άδράνεια τῆς συνήθειας.

Ἡ Ἐκκλησία εἶναι ὁ χῶρος καί τό γεγονός τῆς Πεντηκοστῆς. Ἡ συναγωγή τῶν παιδιῶν τοῦ Θεοῦ «ὁμοθυμαδόν ἐπί τό αὐτό» (Πράξ. β΄ 1) γιά νά δεχτοῦν τίς πύρινες γλῶσσες τοῦ Ἁγίου Πνεύματος

Μητροπολίτου Αττικής και Μεγαρίδος Νικοδήμου, «Το βίωμα και η διδαχή των Πατέρων», α΄ έκδ. 2019 (Αθήνα: Εκδόσεις «ΣΠΟΡΑ»), σελ. 16-21

ΤΟ ΒΙΩΜΑ ΚΑΙ Η ΔΙΔΑΧΗ ΤΩΝ ΠΑΤΕΡΩΝ 

Μας έχει μείνει άγνωστος ο συγγραφέας της Διδαχής των Δώδεκα Αποστόλων. Το μικρό αυτό πολυτιμότατο σύγγραμμα, …, έχει γραφτεί σε εποχή πολύ παλαιά, ίσως στο διάστημα της πρώτης πεντηκονταετίας του δεύτερου αιώνα.

Ο άγνωστος συγγραφέας του μάς παρουσιάζει στις σελίδες του την ηθική ζωή και την εκκλησιαστική συγκρότηση της αρχαιοτάτης Εκκλησίας…

 Διδαχή των Δώδεκα Αποστόλων

Διδαχή του Κυρίου διά των δώδεκα αποστόλων στα έθνη.

Ι. (1.) Υπάρχουν δύο δρόμοι, ένας της ζωής και ένας του θανάτου. Μεταξύ δε των δύο δρόμων υπάρχει πολλή διαφορά.

2. Ο δρόμος της ζωής είναι αυτός﮲ πρώτον, «να αγαπήσεις τον Θεό που σε έκαμε﮲ δεύτερον, τον πλησίον σου σαν τον εαυτό σου» κι όλα όσα δεν θέλεις να γίνονται σε σένα μην τα κάνεις σε άλλον.

3. «Ευλογείτε αυτούς οι οποίοι σας καταριόνται και προσεύχεσθε για τους εχθρούς σας» νηστεύετε μάλιστα υπέρ εκείνων που σας καταδιώκουν.

Μητροπολίτου Ἀττικῆς καί Μεγαρίδος Νικοδήμου, «Σπορά τοῦ λόγου», σελ. 126-132, α΄ ἔκδ. (Ἀθήνα: Ἐκδόσεις «ΣΠΟΡΑ», 1981)

Κυριακή Η' Ματθαίου

(Ματθ. ιδ’ 14-22)

Κίνηση ζωῆς

«Ἔδωκε τοῖς μαθηταῖς τούς ἄρτους, οἱ δέ μαθηταί τοῖς ὄχλοις» (στ. 19)

Διαβάζοντας ἡ Ἐκκλησία αὐτό τό θαῦμα ἔχει συνείδηση τοῦ τυπολογικοῦ του χαρακτήρα.

Ξέρει πώς "ἡ διατροφή τῶν πεντακισχιλίων", εἶναι καί μιά προεικόνιση καί μιά προτύπωση...τῆς Εὐχαριστιακῆς τροφοδοσίας τοῦ λαοῦ τοῦ Θεοῦ μέ τόν Ἄρτο, πού κατεβαίνει ἀπ' τόν οὐρανό...

Μητροπολίτου Ἀττικῆς καί Μεγαρίδος Νικοδήμου, «Σπορά τοῦ λόγου», σελ. 119-125, α΄ ἔκδ. (Ἀθήνα: Ἐκδόσεις «ΣΠΟΡΑ», 1981)

Κυριακή Ζ' Ματθαίου

(Ματθ. θ’ 27-35)

Πίσω ἀπ' τό παραπέτασμα

«Οἱ δέ Φαρισαῖοι ἔλεγον· ἐν τῷ ἄρχοντι τῶν δαιμονίων ἐκβάλλει τά δαιμόνια» (στ. 34)

Οἱ πρίν τυφλοί, μέ παλμό χαρᾶς, διαλαλοῦν το θαῦμα...

Οἱ ὄχλοι γεμίζουν μέ θαυμασμό...

Κι οἱ Φαρισαῖοι, μόνιμα τυλιγμένοι στό σάβανο τῶν προκαταλήψεών τους,... περιορίζονται νά χύσουν φαρμάκι ἀπ' τά χείλη τους...

Μητροπολίτου Ἀττικῆς καί Μεγαρίδος Νικοδήμου, «Σπορά τοῦ λόγου», σελ. 112-118, α΄ ἔκδ. (Ἀθήνα: Ἐκδόσεις «ΣΠΟΡΑ», 1981)

Κυριακή Στ' Ματθαίου (Παραλυτικοῦ)

(Ματθ. θ’ 1-8)

Ὁ σιωπηλός μόχθος

«Καί ἰδού προσέφερον αὐτῷ παραλυτικόν ἐπί κλίνης βεβλημένον» (στ. 2)

Θεμελιακός ἄξονας ζωῆς ἡ ἀγάπη, γεμίζει τίς σελίδες τῆς Καινῆς Διαθήκης...

Σήμερα θά ἐπιχειρήσουμε ἕνα τόλμημα... Θά φωτίσουμε τήν ἀνθρώπινη πράξη. Τή διάθεση καί τό μόχθο τῶν συνανθρώπων μας...

Μητροπολίτου Ἀττικῆς καί Μεγαρίδος Νικοδήμου, «Σπορά τοῦ λόγου», α΄ ἔκδ. (Ἀθήνα: Ἐκδόσεις «ΣΠΟΡΑ», 1981), σελ. 421-427

Κυριακή τῶν Ἁγίων Πατέρων

(Ματθ. ε’ 14-19)

Πράξη καί λόγος

«Ὅς ἄν ποιήσῃ καί διδάξῃ οὗτος μέγας κληθήσεται ἐν τῇ βασιλείᾳ τῶν οὐρανῶν» (στ. 19)

Πράξη καί λόγος. Τό πλήρωμα τοῦ βιώματος καί τό πλήρωμα στήν παρουσία.

Αὐτό εἶναι τό ἀξίωμα, πού βάζει ὁ Κύριος σά βάση στήν πνευματική μας ζωή...